Podatek i ubezpieczenia w Niemczech

1 maja to dzień, w którym niemiecki rynek pracy stanął otworem dla wszystkich z nas. Teraz, zarówno ludzie wykształceni i z wysokimi kwalifikacjami, jak i osoby bez szczególnych kwalifikacji mogą starać się o stałe i, co najważniejsze, legalne zatrudnienie.

Jest to ogromna szansa, szczególnie dla młodych ludzi, którzy dopiero zaczynają swoją przygodę na ścieżce zawodowej. Jednak aby podjąć legalna pracę w Niemczech, warto zapoznać się z wszelkimi formalnościami i prawnymi regułami, które są związane z tą kwestią. Dzisiaj chciałabym poruszyć kwestię rozliczania podatku, która nawet w Polsce potrafi sprawić wiele uciążliwych problemów.

Zacznijmy od tego, iż każda pracująca osoba w Niemczech musi posiadać wyrobioną kartę podatków dochodowych, tzw. Lohnsteuerkarte. Bezwzględnie należy o tym pamiętać, ponieważ karta ta jest niezbędna do obliczania podatku i składek na ubezpieczenie. Tego typu kartę możemy odebrać praktycznie w każdym urzędzie meldunkowym, a następnie przekazać ją naszemu pracodawcy. Wyrobienie tej karty jest zarazem zgłoszeniem się do niemieckiego systemu podatkowego. Dlatego też jest to niezwykle istotna kwestia.
Kiedy zostaniemy już zgłoszeni do systemu podatkowego w Niemczech, możemy zapoznać się z regułami według których rozlicza się podatek w tym państwie. Podatek dochodowy (po niemiecku Einkommenssteuer) ujęty jest w Ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (po niemiecku Einkommenssteuergesetz). Podatek ten obejmuje wszystkie dochody danej osoby i zawsze jest on odciągany od wynagrodzenia brutto. Warto wiedzieć, iż prawo niemieckie przewiduje liczne ulgi i odliczenia podatkowe związane z takimi kwestiami jak:
- koszty wynikające z prowadzenia działalności gospodarczej (po niemiecku Betriebsausgaben), np. koszty personalne lub koszty służbowych podróży,
- koszty uzyskiwania przychodu (po niemiecku Werbungskosten), np. koszty ubezpieczeń, wydatki na literaturę fachową lub ubrania robocze,
- wydatki szczególne (po niemiecku Sonderausgaben), np. alimenty.
Kwota wolna od podatku jest ściśle powiązana ze stanem cywilnym danej osoby. Dla osoby samotnej wynosi 8 004 euro, a dla związków małżeńskich 16 008 euro.

Każda legalnie pracująca osoba, której pracodawca odprowadził za nią podatek, może ubiegać się o zwrot zapłaconego podatku. Podstawą do ubiegania się o zwrot podatku dochodowego w Niemczech jest posiadanie:
- wyżej opisanej karty podatkowej (Lohnsteuerkarte),
- zastępczego zaświadczenia (Besondere Lohnsteurbescheinigung),
- zaświadczenia o wynagrodzeniu (Lohnsteurbescheinigung).
Czas oczekiwania na zwrot podatku dochodowego w Niemczech wynosi średnio 3 miesiące. Czasami oczywiście zdarzają się pewne odstępstwa od reguły i zwrot może nastąpić już nawet po 3-4 tygodniach lub może się odwlec nawet do 6 miesięcy. W żaden sposób nie można przyspieszyć tej procedury, dlatego też wszelkie firmy kuszące swoich potencjalnych pracowników niewiarygodnie szybkim zwrotem podatkowym opiera się tylko i wyłącznie na zwykłym chwycie reklamowym. Długość oczekiwania na otrzymanie zwrotu podatku uzależniona jest wyłącznie od Urzędu Skarbowego.

Poza podatkiem dochodowym i jego rozliczeniem istotną kwestią jest także ubezpieczenie. W Niemczech odprowadzanie składek na ubezpieczenie jest obowiązkiem każdego pracownika. Wyjątkiem są jedynie osoby zarabiające miesięcznie poniżej 400 euro lub pracujące mniej niż 50 dni kalendarzowych w ciągu roku. Niemieckie prawo dzieli składki pomiędzy pracownika i pracodawcę. Część, która musi zapłacić pracownik wynosi ok. 20 procent zarobionej kwoty i jest ona potrącana bezpośrednio z wynagrodzenia.

Dobrym pomysłem jest wyrobienie sobie w polskim NFZ jeszcze przed wyjazdem karty EKUZ, której posiadanie gwarantuje nam korzystanie z opieki zdrowotnej na terenie poza granicami Polski.

Jak większość przepisów prawnych, podobnie i te reguły dotyczące rozliczenia podatku dochodowego w Niemczech i składek ubezpieczeniowych co pewien czas ulegają drobnym, jednakże istotnym zmianom. Dlatego też zaleca się na bieżąco aktualizować stan naszej wiedzy i sprawdzać co jakiś czas, czy nie zaszły żadne zmiany. Informacji tego typu możemy szukać na stronie ambasady niemieckiej: www.warschau.diplo.de.

Podsumowując, widzimy, iż formalności związane z naszymi dochodami w Niemczech są równie mocno przestrzegane jak w Polsce. Warto dowiedzieć się co nieco na ten temat, ponieważ może nam to wiele ułatwić, a czasami nawet pomóc w trudnych sytuacjach. I chociaż możliwość legalnej pracy w Niemczech jest dla nas dużą szansą i dużym udogodnieniem, musimy pamiętać o wszelkich formalnościach i niemieckim prawie. W zamian za danie nam takiej szansy, każdy z nas powinien wykazać chociaż minimum dobrej woli oraz ambicji i zainteresować się wyżej opisanymi sprawami. Bo przecież to wszystko dla naszego dobra.

Ankieta

Czy chcesz pracować w Niemczech?: